News Kultura  |  Epika  |  Mitologjia  |  Kanoni  |  Gjuha  |  Letersia  |  Muzika  |  Historia  |  Shoqnia  |  Personalitetet  |  Ekonomia  |  Gjeografia  |  English

Artikuj mbi Epiken

Epika ne Universitetin e Harvardit

Bjeshket e Namuna

3 Eposet e Malcorit

Epika Shqiptare Permendore e Gjuhes Shqipe

Vendi i Dy Eposeve

 

Toponime tė Epikes

Jutbina

Lugjet e Verdha

Bjeshkėt e Namuna

Kotorri i Ri

Krajlia

Maxharria

Shkodra

Kotorri

 

Heronjt

Gjeto Basho Muji

Sokol Halili

Dizdar Osmanaga

Zuku Bajraktar

Gjergj Elez Alia

Balozi i Zi

Omeri

 

Pershkrimi i Kuajve te Epikes

Gjók - Kal i Bardhe

Pullali - Kal me pulla

Vrāē - Kal i zi

Kalė - Kalė i zakonėshėm (ngjyrė kafe)

 

Abuzimi
Abuzimi i Epikes e Mitologjise
se Malcies Madhe

Koleksion i Epikės nė Universitetin e Harvardit
(The Milman Parry Collection)

Nik Leshai

Disa nga linguistėt mā influencues te shekullit 20 kanė tregue interes per Eposin Ballkanik i cili gjindet nė Shqipninė Veriore, Mal tė Zi, Serbi, Bosnje, dhe Kroaci.  Āsht interesante me ndjekė linjen e kėtyne figurave tė shqueme sepse ato lidhen me linguistin e famshėm Ferdinand de Saussure, i cili sėbashku me Charles Sanders Peirce konsiderohen themeluesit e linguistikės moderne. 

Vėndi i Dy Eposeve

Nikoll Spathari

Njė truall qė gjeneron "epo se" padyshim qė ėshtė njė truall i lavdishėm. Atje ku lindin monumente tė tillė kulture, siē janė "eposet" populli, pa diskutim, ėshtė njė popull me kulturė tė lashtė. Gjatė historisė shekullore, nė horizontet madhėshtore tė Malėsisė sė Madhe, kanė marrė jetė, jo njė, po dy "epose"

 

Epika Shqiptare si Permendore Madheshtore e Kultures se Gjuhes

Prof. Dr. Gjovalin Shkurtaj

Gjuha e epikės heroike shqiptare, ashtu si pėrgjithėsisht krijimtaria gojore poetike e Veriut, pėrbėn njė trashėgimi tė vyer po edhe tė pastudiuar sa e si duhet nga gjuhėsia dhe folkloristika shqiptare.

Prej kohėsh, ndoshta qė kur isha i vogėl dhe sprovoja tė imitoja disa nga kėngėtarėt e lahutarėt e krahinės sonė tė Malėsisė sė Madhe, mė kanė mbetur nė mendje jo vetėm qindra e mijėra vargje tė

Tri Eposet e Malcorit
Nik Leshai

Epika Shqiptare āsht nji fenomen ekskluziv i Malcisė (7 Maleve). Siē shkruen At Zef Pllumi nė librin e tij "Histori Kurr e Shkrueme", epika āsht levrue edhe nė zonat nė jug tė Malcisė, por vetėm pėr induktim.  Pėr shumė shekuj Epika ishte treguese e nji perpjekje "epike" per vet-identifikim.  Nė kushtet e sundimit turk, malcorėt u patėn gjetė nė dilemė, 1) me adaptue folklorin turko-afganistanez (ēiftelinė dhe sharginė) apo 2) me vazhdue traditėn, ndoshta mijėvjeēare, tė Ballkanit...

Legjenda e Bjeshkve tė Nāmuna

Marin Sirdāni

Vargjet e maleve tė Kelmendit, qi quhen Bjeshkėt e Namuna, thonė se e mueren at emen pse motit tė jetės i kishte pasė namun Zana per nji faj tė randė qi kishte pasė ba nji i parė i t'yne.  Ato male, tash tė thepisuna e tė zveshuna, ishin kenė parandej plym me aha e me brej, me kullosa tė mira e kroje me shumicė, e Zot'ynė i kishte pasė begatė edhe me gjithfarė lulesh e me shpend e zogj.

Pershkrimi i Kuajve te Epikes

  • Gjók - Kal i Bardhe
  • Pullali - Kal me pulla
  • Vrāē - Kal i zi
  • Kalė - Kalė i zakonėshėm (ngjyrė kafe)
  • Maz -
  • Hamshuer -

 

 

_______________________

Copyright © Malcia 2005-2009 All rights reserved .